“Gogorra heriotza da, ez donazioa egitea” »

Unai Zubeldia

Espresuki bestelakorik esan ezean, herritar guztiak gara organo emaile”. Nahiz eta, heriotza kasu bakoitzaren arabera, guztiek ezin duten eman pauso hori. “Hiltzen garen unean ditugun gaixotasunen araberakoa izaten da hori”, azaldu du Lucia Elosegi Donostia ospitaleko donazioen saileko koordinatzaileak. “Minbiziaren aurka borrokan aritu den pertsona baten organoak, adibidez, ezin dira berreskuratu, gaixotasuna pasatuko geniokeelako hartzaileari”. Etxean hiltzen direnen kasuan ere, ezinezkoa da horien organoak donatzea. “Hil berri den pertsonak kontrolatutako leku batean egon beharra daukalako bere organoak oxigenatuta egon daitezen, eta ospitalean bakarrik bermatzen da hori”.

‘Azken arnasa eman nahi nuke…’ »

Beñat Alberdi

Ia 22 urte ditu Elgetako gaztetxeak. Ia, gazteak 1996ko martxoaren 22an sartu zirelako herriko haur eskolara. Beraz, datorren hilabetean beteko lituzke 22 urte. Baina batek daki beteko dituen edo ez. Izan ere, gaur arratsaldean egitekoak diren batzarrean erabakiko dute azken urratsak nola egin. “Nik, behintzat, bide orri bat zehaztea espero dut”, azaldu du Kepa de Vegak, gazte asanbladako kide batek. “Zehatz dezagun zeintzuk diren eman beharreko pausoak, eta noiz emango ditugun. Baina, batez ere, zehatz dezagun noiz itzuliko dizkiogun giltzak udalari”. Hamaika urte egin ditu proiektuak, eta hamaika belaunaldi pasatu dira bertatik. Horregatik antolatu dute batzar irekia. Azken arnasa eman nahi nuke itsasoari begira abestu zuen Benito Lertxundik, eta Azken arnasa eman nahi nuke herritarrekin batera litzateke Elgetarentzat.

Mintzanet, euskaraz egiteko konexioa »

Eider Goenaga Lizaso

Ordenagailuaren aurrean eseri, kamera piztu, Skypera konektatu eta hortxe hasten da elkarrizketa. Alde batean Mariaje Barandiaran dago (Lazkao, 1958), eta beste aldean Martin Zabalza (Montevideo, Uruguai, 1980). 2014tik ezagutzen dute elkar, eta, ordutik, ia hutsik egin gabe, astero egiten dute hitzordua sarean. Helburua: gutxienez ordu erdiz euskara praktikatzea, euskaraz hitz egitea. “Ordu erdia berehala pasatzen zaigu, eta askotan ia ordubete ematen dugu hizketan”, dio Barandiaranek.

“Ez dugu ezer artifiziala sortu behar jendea erakartzeko” »

Eider Goenaga Lizaso

Joan den astean aurkeztu zuen Usurbilgo Udalak herriko turismo eskaintzari buruzko gogoeta prozesua, zeina herritarrekin batera egingo duten. Turismo eskaintza definitzea dute helburu, baina gogoetak, eskaintzari baino gehiago, ereduari eta filosofiari erreparatzen dio. Xabier Arregi alkateak (Zubieta, Usurbil, 1964) dioenez, Usurbilek “benetakotasuna” eskain diezaioke bisitariari.

Hamaika aukera 11 egunetan »

Eider Goenaga Lizaso

Donostiako Egia auzoan egin zuten, 2016ko urtarrileko eta otsaileko hainbat astez, euskara hutsean bizitzeko ahalegina. Egia Euskaraz izena zuen kanpaina hark, eta Lasarte-Orian izan zuen jarraipena, urte bereko azaroan eta abenduan: lehen aldiz erabili zituzten ahobizi eta belarriprest figurak, eta erabilera datuek nabarmen egin zuten gora. Gerora, beste hainbat auzok eta herrik hartu zuten lekukoa —Intxaurrondo, Hernani, Astigarraga…—, eta, iazko azaroan Euskaraldia aurkeztu zuten, hizkuntza ohiturak aldatu eta erabilera datuak handitzeko xedez. Euskaraldiak erronka jarri du mahai gainean, 2018ko azaroaren 23tik abenduaren 3ra, 11 egunez, Euskal Herri osoan, ahal den herri gehienetan eta ahal den guztietan euskaraz egiteko. Baina zer gertatzen da euskara nagusi den herrietan? Kezka horrekin, eta euskararen erabileran datu onak dituzten herrietarako, Hamaika egun baino hamaika aldiz gehiago proposamen osagarria landu du Uemak, Udalerri Euskaldunen Mankomunitateak.

Hiru herri, borroka bakarra »

Imanol Saiz

M ugimendua sortu da Txingudiko badiaren inguruan. Euskal Herri guztian bezala, Bidasoara ere iritsi da pentsio duinen aldeko oihua; inoiz baino indar handiagoz, gainera. Joan den astelehenean, Irun, Hondarribi eta Hendaiatik —Bidasoa ibaiaren hegoaldean lan egin ondoren, pentsioa Espainiako Estatutik jasotzen duten hainbat herritar bizi dira han— etorritako ia mila lagun elkartu ziren Irungo San Juan plazan, laugarrenez jarraian, euren egoera “tamalgarria” dela salatzeko. Pentsioen gatazkak batu ditu guztiak.

“Itxaropenerako zirrikitu bat da hau” »

Unai Zubeldia

Jendeari oraindik ere lotsa ematen dio etxea kendu diotela esateak, baina guk ez, bankuek egon beharko lukete lotsatuta”. Minetik ari da hizketan Jose Luis Tolosa tolosarra. “Duela hogei bat urteko kontuak dira”, hasi du azalpena. “Gehienek bezala, etxe bat erosi nuen orduan, eta mailegua eskatu nuen Kutxan. Baina langabezian gelditu nintzen; bi ordainagiri utzi nituen ordaindu ezinik, eta…”. Egoera irauli ezinik, berehala gelditu zen etxebizitzarik gabe.

Reyes Calvo: “Ezin da gizartearen erdia kanpoan utzi; talentua galtzen da” »

Eider Goenaga Lizaso
Ikerbasqueko ikerlaria da Reyes Calvo (Ciudad Real, Espainia, 1979), Donostiako CIC Nanogunean. Fisikaria da, eta aitortu du gizonen mundu batean lan egiten duela, hori aldatzeko lanean ari den arren.

Iritsi dira goiztiarrenak »

Rebeka Calvo

Asteburu honetan, Gipuzkoako hainbat herritan ospatuko dituzte inauteriak. Azpeitian bereziak izaten dira oso, eta gaurtik hasi eta hilaren 13ra arte ospatuko dituzte; baita Arrasaten ere; eta Donostian prest daukate astelehenera arteko egitarau zabala. Dena den, Tolosako inauteriak dira ezagunenak, eta festan murgilduta dabiltza jada, atzotik. Txupinazoarekin batera, festa lehertu zen Plaza Zaharrean. Kabi Alai elkarteak izendatzen duen Inauterizale Kuttunak izan zuen suziria botatzeko ardura; aurten, hain justu, Berazubi auzoko karrozako kideek: Agustin Arriola, Ana Ardanaz, Jesus Carabellos, Iñaki Beitia eta Ignacio Alfonsok.

Mendi zabaleko erakusketa »

Unai Zubeldia

Erakusketatik dezente dauka sagardoaren munduak; freskuratik zer esanik ez; ibilaldi lasai baten ondorengo gazta zatia edo intxaur jana beti izaten da berezia; eta herri askok daukate lotura zuzena sagardoarekin. Sagardoaren errealitatea sagar uztatik pauso asko aurrera emanda dabil azkenaldian. Leku askotan esperientzia gisa saltzen da, jada, sagardo garaia, eta bide hori hartu dute Gipuzkoako Parketxe Sarea Fundazioak (GPS) eta Hernaniko Larre-Gain sagardotegiak ere: Sagardogintza, trikuharriak eta saroiak. Eskaintza berezia egin dute elkarrengana bilduta.