Soroan zein lantegian, arkatza poltsikoan »

Miriam Luki

Ez zen izan ohiko poeta. Legazpiko Telleriarte auzoko izen bereko baserritik hartu zuen izena Martin Ugarte Saletxe-k (Legazpi, 1916-1996). Han jaio eta hazi zen. Baserritar jaio zen, eta Patricio Echeverria siderurgia fabrikan hasi zen lanean 17 urterekin. Aurretik, artean umea zela, Aizkorri aldera eramaten zuen artaldea, aitarekin, eta Arriurdineko parajeetan igarotzen zituen udak. Zertzelada bat falta da Saletxe ez zela ohiko poeta izan azaltzeko: on Geronimo apaizak, Brinkolako auzoan maisu izan zuenak, irakurzaletasuna transmititu zion gaueko eskoletan. Saletxeren soslaia osa daiteke zertzelada guztiak batuz gero: baserrikoa, artzaina, lantegiko behargina eta arkatza zein papera beti soinean eramaten zituen herri poeta.

Ikuskizun miresgarria »

Aitor Biain

Herri monumentala izateaz gain, miresgarria ere bilakatuko da asteburuan Bergara. Fantasiazko pertsonaiez, abestiz zein dantzaz jantziko baita herria Alizia musikalari esker. Bergarako Musika Eskolako ikasleek, ikasle ohiek zein irakasleek ondutako ikuskizuna taularatuko dute, bihar eta etzi, udal pilotalekuan. Atzerako kontua abiatuta, bi urte luzez egindako lana erakusteko ordua iritsi zaie dagoeneko. Estreinaldi orok sortzen duen urduritasunarekin, baina “lasai” daudela aitortu du Marije Ugalde Bergarako Musika Eskolako zuzendariak. “Egia esan, oso onak izan dira azken entseguak. Gogor lan egin dugu, eta nahiko lasai iritsi gara azken txanpara”.

[Herriz herri] Zizurkil. Errimatzen dute goiak eta beheak »

Jon Miranda

Ikerketa lana egin zuen Hernandorena herriko elkarteak, eta bailara historikoen toponimia bildu, egokitu eta gaur egungo errealitatera moldatu zuen iaz. Udalbatzak onartu zuen gero elkarteak egindako proposamena, eta, horrenbestez, sei bailaratan banatuta dago Zizurkil: Mendibailara, Buztinbailara, Akezkobailara, Elbarrena, Ergoiena eta guztien ardatza, herrigunea. Hain zuzen, herritarren parte hartzearekin bideratu dute Zizurkilgo herrigunean dagoen Pedro Mari Otaño plaza berritzeko proiektua. 2017ko aurrekontuan 212.580 euro gorde dituzte horretarako. Plaza azpiko azpiegiturak egokitu, zoladura berritu eta plaza erdian zuhaitza landatuko dute otsailean. Herritarrek hala erabakita, haritza.

[Museora] Chillida Lantokia. Lantegi zaharrean, artea »

Eider Goenaga Lizaso

Eduardo Txillidak tamaina handiko eskulturak nola egiten zituen azaltzeko eta pieza haiek lantzeko prozesua ezagutarazteko xedez ireki zuten, 2010eko uztailean, Chillida Lantokia museoa. Pieza handiak bertatik bertara ezagutzeko aukera ugari ditu herritarrak, baina museoa ireki arte ez zitzaion bereziki erreparatu artistak lan egiteko moduari. Lanketa prozesu horri balioa emateko beharra ikusi zuen, ordea, Lenbur fundazioak, eta Txillidak Legazpirekin izandako harremanari erreparatuta —hango Patricio Echeverria burdinolan egin zituen obra handi asko—, museoa ireki zuten, paper fabrika zahar batean.

Komikiaren taupaden doinua »

Eider Goenaga Lizaso

Hitzaldi, solasaldi, tailer eta erakusketek osatuko dute, aurten, Komikilabea jardunaldien egitaraua; heldu zein umeentzako ekintzak; aditu, aritu eta zaleentzako jarduerak; saio gastronomiko bat, musika emanaldia… Aitzakiarik ez dago; komikiari edo nobela grafikoari buruz gehiago jakin nahi duenak Donostian izango du aukera asteburu honetan. Herenegun eman zieten hasiera jardunaldiei, baina gaurtik astelehenera ere izango da aukerarik.

Oso ausartentzat soilik »

Asier Perez-Karkamo

Ausarta izan behar da bihar Irungo Ficoba erakustazokara joateko, oso ausarta. Deabruak izeneko hotela bilakatuko dute Ficoba, eta edozer gerta daiteke bertan prestatuko duten 200 metroko ibilbidean. Santiagoko Deabruak kultur elkarteak hamalaugarrenez antolatu du Beldurraren Pasabidea, eta abisua eman du badaezpada: “Jarduera ez da egokia izango 6 urtetik beherakoentzat, haurdun daudenentzat, eta hipertentsioa edo bihotzeko arazoak dituztenentzat; efektu bereziak egongo dira pasabidean, eta sentiberatasuna mindu dezakete horiek, txikienena batik bat”.

[Museora] Jantziaren Zentroa. Jantziz jantzi jantzia »

Eider Goenaga Lizaso

Apirilaren 1ean ireki zituen ateak Errenteriako Jantziaren Zentroak. Zazpi hilabeteko ibilbidearekin gustura azaldu da Ainhoa Mendiburu zentroko komunikazio arduradun eta Iraultza dantza taldeko kidea (Errenteria, 1972). Izan ere, museoak gurasorik badu, Iraultza taldeko kideak ditu; eurek elikatu dute museoa, eurek egin dute jantzi guztien bilketa, eta eurek egiten dute kudeaketa ere, Errenteriako Udalak eraberritu eta utzitako Kapitain Etxean (XVIII. mendekoa). Urte askotako lana dago Jantziaren Zentroaren atzean, eta museoa irekitzea Iraultza taldeko kideentzat “egia bihurtutako ametsa” dela dio Mendiburuk.

[Herriz herri] Zestoa. Herri txiki, ondare handi »

Ane Olaizola

Gipuzkoako iparraldean, Urola Kosta eskualdean dagoen udalerria da Zestoa. 3.740 biztanle zituen iaz, baina demografia txikia izanik ere, azalera handiko herria da —43,69 kilometro koadro ditu—. Biztanle gehienak herrigunean bizi badira ere, sakabanatuta dauden inguruko auzo ugarik osatzen dute udalerria: Aizarna, Akua, Arroagoia, Arroabea, Iraeta, Lasao… Hain zuzen, hori da herriaren berezitasunik nabarmenena Josetxo Mendizabal alkatearen iritziz (Zestoa, 1955): “Herri txikiak bezalakoak dira auzoak, eta hori kontuan hartzekoa da Zestoa bere osotasunean kudeatzeko orduan”. Horretarako auzo bakoitzarekin “ahalik eta harremanik zuzenena” eduki beharra dagoela azpimarratu du alkateak. “Eta konplexua da bakoitzaren eskaerak eta beharrak aurrekontuen arabera lehenestea”.

Mitoak, ipuinetatik harago »

Eider Goenaga Lizaso
Joxemiel Barandiaranek Ataunen eta Euskal Herri osoan bildutako mito, kondaira eta elezaharrak ez ahazteko, urte osoz egiten du lan Ataungo Barandiaran museoak, baina euskal mitologiaren inguruan egiten dituzten jarduera guztiak aste bakarrean bildu eta indartzeko apustua egin dute aurten.

[Herriz herri] Zerain. Paisaia eta kultura bat eginda »

Loinaz Agirre

Txikia izanagatik, Euskal Herrian oso ezaguna da Zerain, tokiko garapenean eredu eta aitzindari baita. Herriaren etorkizuna bermatzeko urratsak egiten hasi ziren XX. mendearen amaieran, iraganera begiratuta, auzolanean oinarrituta eta ondarea berreskuratuta. Arantza Ruiz Larrinaga alkatearen (Donostia, 1965) deskribapenaren arabera, “inguru politean dagoen herri txikia da Zerain, euskalduna, eta kultura, ohiturak eta ondarea mantendu dituena”.